Thương mại Việt Nam – Nhật Bản tăng khoảng 15% trong 9 tháng 2026. Số liệu và quy định nhập khẩu nói gì với doanh nghiệp xuất khẩu xốt?

Thương mại Việt Nam – Nhật Bản đạt khoảng 44 tỷ USD trong 9 tháng đầu năm 2026, tăng khoảng 15% so với cùng kỳ, theo Thương vụ Việt Nam tại Nhật Bản. Thực phẩm chế biến đã có mặt trong cơ cấu hàng xuất sang Nhật, và cơ quan xúc tiến thương mại xếp thực phẩm chế biến sâu vào nhóm còn nhiều dư địa.

Container xếp chồng và cần cẩu giàn trên cầu cảng lúc bình minh

Container xếp chồng và cần cẩu giàn trên cầu cảng lúc bình minh (Ảnh minh họa)

1. Thương mại Việt Nam – Nhật Bản năm 2026 lớn đến đâu?

Kim ngạch song phương đang tăng nhanh hơn năm 2025. Theo Viet Nam News ngày 09/11/2026, thương mại hai nước năm 2025 gần 51,4 tỷ USD, tăng hơn 11%, và 9 tháng năm 2026 đạt khoảng 44 tỷ USD, tăng khoảng 15%. Vốn đăng ký lũy kế của Nhật Bản tại Việt Nam khoảng 80 tỷ USD, đứng thứ ba.

Các số liệu được công bố trước chuyến thăm chính thức Nhật Bản của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm từ ngày 8 đến 11/11/2026. Ông Tạ Đức Minh, Tham tán thương mại, Trưởng Thương vụ Việt Nam tại Nhật Bản, cho biết ngày càng nhiều doanh nghiệp Nhật chủ động tìm nhà cung cấp, đối tác gia công và hàng tiêu dùng chất lượng của Việt Nam, không chỉ tìm địa điểm sản xuất.

2. Các số liệu đáng chú ý với doanh nghiệp thực phẩm

Bảng dưới tổng hợp những số liệu công bố trong nửa đầu tháng 11/2026 có ý nghĩa nhất với nhà cung cấp xốt, gia vị.

Chỉ tiêu Số liệu Nguồn
Thương mại Việt – Nhật năm 2025 Gần 51,4 tỷ USD, tăng hơn 11% Viet Nam News, 09/11/2026
Thương mại Việt – Nhật 9 tháng 2026 Khoảng 44 tỷ USD, tăng khoảng 15% Viet Nam News, 09/11/2026
Xuất khẩu nông lâm thủy sản 10 tháng 2026 63,02 tỷ USD, tăng 8% Viet Nam News, 09/11/2026 (số liệu Bộ Nông nghiệp và Môi trường)
Tỷ trọng thị trường châu Á 49,7%, xuất khẩu sang châu Á tăng 11,8% Viet Nam News, 09/11/2026
Nhóm thực phẩm Nhật có nhu cầu ổn định Thủy sản, cà phê, rau quả, thực phẩm đông lạnh Viet Nam News, 09/11/2026
Hội chợ thực phẩm lớn sắp tới tại Nhật FOODEX JAPAN 2027, 9–12/3/2027, Tokyo Big Sight Trang chính thức FOODEX JAPAN

2.1 Chuyến thăm tháng 11/2026 mang lại gì cho thương mại thực phẩm?

Kết quả rõ nhất với nông sản là ở trái cây. Theo VietnamPlus ngày 13/11/2026, Bộ Nông nghiệp và Môi trường và tỉnh Yamanashi thống nhất ưu tiên hoàn tất thủ tục mở cửa thị trường cho bưởi Việt Nam và nho Nhật Bản ở vụ 2027, tiếp theo là chanh leo và đào. Chưa có thỏa thuận riêng nào về xốt được công bố.

2.2 Thực phẩm Việt Nam nào còn dư địa tại Nhật Bản?

Cơ quan quản lý chỉ ra thực phẩm chế biến. Ông Tạ Mạnh Cường, Cục Xúc tiến thương mại (Vietrade), liệt kê thực phẩm chế biến sâu, cà phê, chè, trái cây sấy và thủy sản là mặt hàng tiềm năng, đồng thời nêu sản phẩm xanh và hữu cơ, truy xuất nguồn gốc minh bạch và thương mại điện tử là các xu hướng tiêu dùng chính tại Nhật.

3. Vì sao Nhật Bản là thị trường khó với ngành xốt?

Nhật Bản kiểm soát từng lô thực phẩm tại cửa khẩu. Theo Điều 27 Luật Vệ sinh thực phẩm Nhật Bản, nhà nhập khẩu phải nộp thông báo nhập khẩu cho Bộ Y tế, Lao động và Phúc lợi (MHLW) mỗi lần nhập thực phẩm để bán, và hàng không được bán nếu chưa thông báo.

  • Kiểm tra tại cửa khẩu. MHLW kiểm tra thực phẩm nhập khẩu tại các trạm kiểm dịch ở 32 sân bay và cảng biển quốc tế; hàng vi phạm có thể bị tiêu hủy hoặc trả về.
  • Danh sách vi phạm công khai. MHLW đăng danh sách vi phạm phát hiện khi thông báo nhập khẩu hằng tháng, người mua dùng để đánh giá rủi ro nhà cung cấp.
  • Chất lượng hơn giá. Cơ quan thương mại Việt Nam cho biết hàng Việt đang chuyển từ cạnh tranh giá sang chế biến sâu, xây dựng thương hiệu và đáp ứng yêu cầu khắt khe của người tiêu dùng.
  • Số liệu tổng không thay được thử nghiệm. Kim ngạch chung tăng nhanh không cho thấy nhu cầu của từng loại xốt; người mua vẫn cần tự thử nghiệm thị trường.

4. Doanh nghiệp nên chuẩn bị gì để làm việc với người mua Nhật?

Bắt đầu từ hồ sơ tuân thủ của nhà nhập khẩu, sau đó mới đến sản phẩm. Danh sách kiểm tra không phụ thuộc nhà cung cấp:

  1. Xác định ai nộp thông báo nhập khẩu. Thống nhất với nhà nhập khẩu Nhật những dữ liệu về thành phần, quy trình cần cho MHLW, theo định dạng nào và gửi trước bao lâu.
  2. Dùng chính checklist của MHLW. MHLW công bố Hướng dẫn kiểm soát vệ sinh thực phẩm chế biến nhập khẩu kèm danh sách kiểm tra; đối chiếu với kế hoạch HACCP trước đơn hàng đầu tiên.
  3. Xem các vi phạm gần đây. Đọc danh sách vi phạm hằng tháng mới nhất của MHLW với xốt, gia vị và nguyên liệu của chúng, rồi xử lý các rủi ro tương tự trong bảng thông số.
  4. Chuẩn bị bộ chứng từ sớm. Gom COA, chứng nhận xuất xứ và phiếu kiểm nghiệm vào một hồ sơ, như hướng dẫn về chứng từ xuất khẩu xốt gia vị Việt Nam.
  5. Lên kế hoạch cho FOODEX 2027. Đăng ký khách tham quan mở từ 02/12/2026; dùng hội chợ để thử mẫu với nhà nhập khẩu, tương tự cách làm trong checklist tìm nguồn xốt tại Vietnam Foodexpo 2026.

5. Ý nghĩa với nhà nhập khẩu và chủ thương hiệu

Với nhà nhập khẩu và chủ nhãn riêng tại Nhật Bản, xu hướng này có lợi cho nhà cung cấp chứng minh được an toàn và truy xuất nguồn gốc với sản phẩm chế biến như gia vị lẩu Việt Nam, chứ không chỉ cạnh tranh bằng giá. CiCook có cơ sở đã đăng ký với FDA Hoa Kỳ, đạt ISO 22000:2018 và HACCP, cấp COA cho từng lô và sản xuất xốt OEM, ODM, nhãn riêng dạng hũ, chai, túi, gói nhỏ hoặc hàng xá.

Câu hỏi thường gặp

Nhà nhập khẩu có phải thông báo cho Nhật Bản với mọi lô thực phẩm không?

Có. Điều 27 Luật Vệ sinh thực phẩm yêu cầu nộp thông báo nhập khẩu cho MHLW mỗi lần nhập thực phẩm để bán hoặc dùng trong kinh doanh.

FOODEX JAPAN 2027 diễn ra khi nào?

FOODEX JAPAN 2027 diễn ra từ 9 đến 12/3/2027 tại Tokyo Big Sight. Đăng ký trước cho khách tham quan mở từ 02/12/2026.

Liên hệ CiCook để trao đổi về xốt cho thị trường Nhật Bản: trang liên hệ, hotline 0813 378 398 hoặc Zalo OA CiCook.

Nguồn tham khảo